Jak TCM wspiera osoby ze stwardnieniem rozsianym

Diagnoza TCM
Diagnoza TCM

rozmowa przy herbacie o zdrowiu

Wyobraź sobie spokojny moment, gdy rozmawiamy o zdrowiu i życiu w równowadze. Pytasz z zaciekawieniem: „Czy Tradycyjna Medycyna Chińska może coś doradzić przy stwardnieniu rozsianym?”
Odpowiem tak: „W TCM nie skupiamy się na nazwie dolegliwości, lecz na człowieku jako całości. Obserwujemy przepływ energii Qi, harmonię między Yin i Yang oraz stan ducha Shen. Bo to właśnie równowaga wewnętrzna decyduje o tym, jak ciało funkcjonuje – nie tylko etykieta z diagnozą.”


Czym właściwie jest stwardnienie rozsiane według zachodniej medycyny

W zachodnim ujęciu stwardnienie rozsiane (SM) to przewlekły proces autoimmunologiczny, w którym układ odpornościowy wchodzi w konflikt z własnymi osłonkami nerwowymi. Ale zamiast skupiać się tylko na samej diagnozie, w TCM szukamy przyczyny tej „nierównowagi wewnętrznej” – zaburzenia przepływu Qi, wilgoci i gorąca w kanałach.


Jak patrzy na to Tradycyjna Medycyna Chińska (TCM)

W TCM SM postrzegane jest jako „Zespół Wiatru wewnętrznego” z towarzyszącą wilgocią i niedoborem Yin wątroby oraz nerek.
To jak delikatny taniec – gdy w ciele zabraknie równowagi między Yin a Yang, pojawiają się zaburzenia w przepływie energii Qi.


Energia Qi, Yin i Yang – fundament zrozumienia ciała

W TCM wszystko kręci się wokół równowagi.

  • Qi to energia życia – nasz wewnętrzny prąd.
  • Yin to spokój, chłód i regeneracja.
  • Yang to ruch, ciepło i aktywność.

Kiedy wątroba (Gan) traci równowagę Yin-Yang, pojawia się tzw. „ogień i wewnętrzny wiatr”, który może wpływać na układ nerwowy i ruchowy.


Diagnoza w TCM – więcej niż tylko objawy

W gabinecie TCM nie ma dwóch takich samych przypadków.
Ocenia się język, puls, emocje i ogólną energię pacjenta.
Czasem u jednej osoby dominuje wiatr i śluz, u innej niedobór nerek i wątroby.
To jak malowanie portretu energii – każdy z nas ma unikalny wzór.


Jak TCM wspiera ciało przy stwardnieniu rozsianym

Zamiast walczyć z chorobą, TCM skupia się na harmonizowaniu.

  • ☑ Oczyszczanie wewnętrznego wiatru
  • ☑ Wzmacnianie Yin nerek i wątroby
  • ☑ Odblokowanie przepływu Qi
  • ☑ Uspokojenie ducha Shen

Ziołowe formuły stosowane tradycyjnie w TCM

Jia Wei Xiao Yao Wan

Znana formuła wspierająca równowagę emocjonalną i Qi wątroby. Pomaga przy uczuciu napięcia, znużenia, a także wspiera wewnętrzną harmonię.

Tian Ma Gou Teng Wan

Stosowana tradycyjnie w przypadku tzw. „wewnętrznego wiatru” – wspiera przepływ energii w kanałach nerwowych i rozluźnia ciało.

Zhi Bai Di Huang Wan

Pomaga uzupełnić Yin nerek i wątroby, co w TCM jest kluczowe przy stanach wyczerpania, zmęczenia i osłabienia nóg.


Akupresura i punkty, które warto poznać

Prosty zestaw punktów, które można stymulować samodzielnie:

  • Tai Chong (LR3) – punkt równowagi emocji
  • He Gu (LI4) – wspiera ogólną cyrkulację Qi
  • Zu San Li (ST36) – korzystnie wpływa na witalność nóg

Przepis na prosty domowy masaż – krok po kroku

  1. Usiądź wygodnie, weź kilka spokojnych oddechów.
  2. Delikatnie uciskaj punkty Tai Chong( Obejrzyj TUTAJ) i Zu San Li( Obejrzyj TUTAJ) i Hegu( Obejrzyj TUTAJ) po 3 minuty
  3. Na zakończenie potrzyj dłonie i przyłóż je do podbrzusza – poczuj ciepło Qi.
  4. Zobacz jak masować punkty na naszym kanale You Tube

Moje doświadczenia z praktyki w Chinach

Podczas studiów w Hangzhou pamiętam starszego lekarza, który mawiał:
„Nie szukaj choroby – słuchaj jak płynie Qi.”
W klinice widziałem pacjentów z podobnymi do SM objawami, którzy po latach ćwiczeń Qi Gong i akupuktury odzyskali sprawność w poruszaniu.
A raz, na ulicy w Pekinie, spotkałem kobietę sprzedającą herbatę z chryzantemy – mówiła, że to „napój na wątrobę i wiatr”. Ciekawe, prawda?


Dwa przypadki praktyki TCM

Przypadek 1: Młoda kobieta, 32 lata

Od lat doświadczała zmęczenia i drżenia nóg. Po wprowadzeniu formuły Tian Ma Gou Teng Wan oraz akupresury punktów Zu San Li i Tai Chong, odzyskała lekkość ruchu i spokój emocji.

Przypadek 2: Mężczyzna, 45 lat

Silne napięcie i bezsenność. Zastosowane zostały Jia Wei Xiao Yao Wan i ćwiczenia oddechowe Qi Gong. Po trzech tygodniach mówił: „Panie doktorze, czuję jakby ciało znów współpracowało ze mną”.


Zalecenia stylu życia przy stwardnieniu rozsianym według TCM – czyli jak zaprzyjaźnić się ze swoją energią

W Tradycyjnej Medycynie Chińskiej mówi się, że styl życia to najważniejsze lekarstwo. Nawet najlepsze zioła czy zabiegi nie zadziałają w pełni, jeśli codzienność będzie wypełniona pośpiechem, stresem i nieregularnym rytmem dnia. Przy stwardnieniu rozsianym (SM) TCM zachęca do powrotu do prostoty, rytmu natury i uważnego wsłuchiwania się w swoje ciało. Bo – jak mawiał mój nauczyciel w Chinach – „Qi nie lubi chaosu”.


1. Spokój to paliwo dla energii

W TCM stres i emocjonalne napięcia nazywane są „wiatrem wewnętrznym”, który zaburza przepływ Qi w ciele. Przy SM to szczególnie ważne, ponieważ nadmiar stresu może wzmacniać uczucie zmęczenia, sztywności czy rozdrażnienia.
Dlatego:

  • ☑ Staraj się mieć w ciągu dnia choć 10–15 minut tylko dla siebie – bez telefonu, bez rozmów, bez obowiązków.
  • ☑ Głęboki oddech, spokojna muzyka, akupresura i krótkie rozciąganie potrafią zdziałać cuda.
  • ☑ Spróbuj prostych ćwiczeń Qi Gong – nawet kilka ruchów dziennie może poprawić przepływ energii i dać poczucie lekkości.

2. Sen – nocny warsztat regeneracji

W TCM mówi się, że „sen to czas, gdy Shen wraca do swojego domu”. To oznacza, że spokojny sen pozwala duchowi i ciału odbudować równowagę.
Przy SM sen jest jednym z najważniejszych elementów wsparcia.

  • ☑ Kładź się przed 23:00 – wtedy energia Yin najlepiej regeneruje ciało.
  • ☑ Unikaj ekranów na godzinę przed snem – niech umysł ma czas, by „schłodzić Yang”.
  • ☑ Jeśli masz trudność z wyciszeniem, wypij napar z chryzantemy lub daktyli czerwonych (jujuba) – tradycyjnie stosowane dla spokoju Shen.

3. Odżywianie zgodne z zasadami TCM

Dieta w TCM to coś więcej niż kalorie – to energia, którą wprowadzasz do organizmu.
Przy SM warto jeść pokarmy ciepłe, lekkie, gotowane i unikać surowych, zimnych potraw, które mogą „gasić ogień trawienny” (Qi Śledziony).
Z praktyki polecam:

  • ☑ Zupy na bazie warzyw i ryżu – lekkostrawne, ciepłe, dające energię.
  • ☑ Produkty, które „tonizują krew i Yin”: czarne sezamki, jagody goji, daktyle, tofu, gruszki.
  • ☑ Unikaj nadmiaru nabiału i cukru – sprzyjają wilgoci, a ta według TCM może „zablokować kanały energetyczne”.

4. Ruch – powolny, ale regularny

W TCM nie chodzi o intensywne treningi, tylko o harmonijny przepływ Qi.
Tai Chi i Qi Gong to dwie praktyki, które idealnie nadają się dla osób ze stwardnieniem rozsianym. Łączą ruch, oddech i skupienie.
Zacznij od kilku minut dziennie – nawet powolne unoszenie rąk z oddechem ma znaczenie.
Jak mawiali chińscy mistrzowie: „Lepiej ćwiczyć 10 minut dziennie przez 100 dni niż 100 minut raz w tygodniu.”


5. Ciepło i rytm dnia – sprzymierzeńcy w utrzymaniu równowagi

Organizm z niedoborem Yin i Qi nie lubi zimna ani przeciągów. Ubieraj się ciepło, zwłaszcza w dolnej części pleców – to „dom Nerek”, czyli źródła życiowej energii.

  • ☑ Rano pij ciepłą wodę z plasterkiem imbiru.
  • ☑ Unikaj siedzenia na zimnych powierzchniach i kąpieli w zimnej wodzie.
  • ☑ Zachowuj rytm – jedz, śpij i wstawaj o podobnych porach.

6. Wewnętrzna radość i kontakt z naturą

TCM uważa, że emocje są częścią ciała – smutek osłabia płuca, złość wątrobę, a nadmierna troska śledzionę.
Dlatego codzienny spacer w parku, kilka chwil w słońcu, kontakt z naturą to nie fanaberia, tylko sposób na oczyszczenie umysłu i przywrócenie równowagi Qi.
W Chinach często widziałem starsze osoby, które o świcie ćwiczyły w parku pod drzewami – z uśmiechem, w ciszy. To był ich codzienny rytuał zdrowia.


Podsumowując: TCM uczy, że przy SM nie chodzi o walkę, ale o współpracę z własnym ciałem. Równowaga przychodzi wtedy, gdy ciało, umysł i oddech idą w jednym rytmie. Bo kiedy Qi płynie swobodnie, życie staje się lżejsze – jak wiosenny wiatr, który przynosi świeże powietrze po długiej zimie.


Dieta wspierająca równowagę Qi i krwi

TCM mówi: „Zupa to najlepszy lekarz”.
Wybieraj potrawy ciepłe, lekkie, gotowane na parze.

  • ☑ Kasza jaglana, dynia, marchew
  • ☑ Czerwone daktyle (jujuba)
  • ☑ Buliony z żeń-szeniem i goji

Ciekawostki o TCM i stwardnieniu rozsianym

W 2023 roku chińskie badanie z Uniwersytetu w Guangzhou wykazało, że formuła Tian Ma Gou Teng Yin może wspierać regulację osi nerwowo-immunologicznej (źródło: Journal of Ethnopharmacology).
Inne badanie z 2021 roku potwierdziło, że regularne ćwiczenia Qi Gong poprawiają koordynację ruchową u pacjentów z zaburzeniami układu nerwowego.

Akupunktura lub akupresura może być ciekawym sposobem na wspieranie pacjentów ze stwardnieniem rozsianym (SM). Badania pokazują, że regularne zabiegi nakłuwania ciała mogą pomagać w wielu problemach, z którymi borykają się chorzy. Pacjenci często zgłaszają zmniejszenie zmęczenia, mniejsze napięcie mięśni i skurcze, a także poprawę funkcjonowania pęcherza. Niektóre osoby odczuwają też lepszą jakość snu i mniejszy ból, co znacząco wpływa na codzienne samopoczucie.

Warto też podkreślić, że akupunktura może wspierać układ nerwowy i immunologiczny, a niektóre badania sugerują nawet poprawę funkcji poznawczych, jak pamięć czy koncentracja. Choć wyniki są obiecujące, naukowcy zaznaczają, że dotychczasowe badania są jeszcze niewielkie i różnią się między sobą, więc nie traktuje się na razie akupunktury jako głównej metody leczenia SM.

Najlepiej traktować ją jako dodatek do standardowej terapii, który może poprawić komfort życia i pomóc radzić sobie z objawami. Dla wielu pacjentów to sposób na lepsze samopoczucie bez zwiększania leków czy innych obciążeń.

Źródło: PubMed, PMID: 35259684


mądrość ciała i ducha

W TCM ciało i umysł to jedno. Nie chodzi o walkę, lecz o powrót do harmonii.
Kiedy Yin i Yang tańczą w równym rytmie, a Qi płynie bez przeszkód – wtedy nawet trudne doświadczenia stają się drogą do głębszego poznania siebie.
Jak mawiali starzy mistrzowie:
„Energia, której nie rozumiesz, i tak działa – jak wiatr, którego nie widać, ale czuć jego siłę.”


FAQ – najczęściej zadawane pytania

1. Czy TCM może wspierać przy stwardnieniu rozsianym?
Tak, TCM koncentruje się na harmonizacji organizmu, wspieraniu równowagi Qi, Yin i Yang oraz na poprawie komfortu życia.

2. Jak długo trzeba stosować zioła TCM, by zauważyć efekty?
Zazwyczaj pierwsze zmiany w samopoczuciu pojawiają się po kilku tygodniach regularnego stosowania.

3. Czy akupresura jest bezpieczna w domu?
Tak, jeśli stosujesz delikatny nacisk i znasz lokalizację punktów. W razie wątpliwości skonsultuj się z praktykiem TCM.

4. Czy dieta ma znaczenie?
Ogromne. Z punktu widzenia TCM jedzenie to forma energii – może wzmacniać Qi lub ją blokować.

5. Czy można łączyć TCM z medycyną zachodnią?
Oczywiście. Wielu pacjentów korzysta z obu podejść, uzyskując bardziej holistyczne wsparcie organizmu.

Pamiętaj: Informacje zawarte w tym artykule mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Najlepsze efekty przynosi współpraca Tradycyjnej Medycyny Chińskiej z medycyną konwencjonalną pod opieką wykwalifikowanych specjalistów.

Nie zapomnij: najlepsze efekty osiąga się wtedy, gdy tradycja Wschodu i współczesna medycyna Zachodu współpracują – nie rywalizują.



Czy mogę sam/a kupić te zioła i książki online?
Tak, ale wybieraj tylko sprawdzone źródła i najlepiej skonsultuj zakup z ekspertem.
Poniżej znajdują się linki afiliacyjne do skutecznych, sprawdzonych przez nas bezpiecznych ziół dostępnych tylko w certyfikowanych sklepach, korzystających z zaufanej wyszukiwarki Ceneo. Jeśli zdecydujesz się dokonać zakupu, wspierasz rozwój naszego bloga o TCM. Dziękujemy!

Zanim podejmiesz decyzję o zakupie sprawdź w kilku sklepach dokładny opis i opinie, czy ten jest dla Ciebie!

Uwaga! │ Jeśli link, który kliknąłeś/aś, jest chwilowo niedostępny – nie martw się.
Wszystkie produkty omawiane w artykule znajdziesz w naszej pełnej, alfabetycznie uporządkowanej liście.
✅ Dzięki temu szybko i wygodnie odnajdziesz dokładnie to, czego szukasz!

👉 Sprawdź Tutaj – Pełna Lista Produktów TCM

👉 Jeśli interesuje Cię właśnie ten temat zdrowotny, polecam książkę
„Choroby wewnętrzne w tradycyjnej medycynie chińskiej. Studia przypadków klinicznych według TCM” – znajdziesz w niej dużo więcej praktycznych wskazówek i porad dotyczących SM.
👉 TUTAJ

Chai hu shu gan wan (tradycyjnie stosowany w stanach napięcia i frustracji)
👉 TUTAJ lub
👉 TUTAJ
Jia wei xia yao wan lub xiao yao wan(na silne emocje – zastój energii wątroby)
👉  TUTAJ,lub
👉  TUTAJ

Tian ma gou teng wanzioła uspokajające ruch Wiatru i wspierające równowagę Qi
👉 TUTAJ lub
👉 TUTAJ
Zhi bai di huan wanPomaga uzupełnić Yin nerek i wątroby
👉 TUTAJ lub
👉 TUTAJ

WIĘCEJ PRAKTYCZNYCH PORAD DOTYCZĄCYCH CHORÓB i PROBLEMÓW EMOCJONALNYCH ZNAJDZIESZ W ARCHIWUM PORAD

Przeczytaj również:

OSTEOPOROZA? – JAK TRADYCYJNA MEDYCYNA CHIŃSKA WZMACNIA KOŚCI

ZAPOBIEGANIE UDAROWI Z TCM – CO MOŻESZ ZROBIĆ DZIŚ

BÓL KOLAN? OTO PROSTE SPOSOBY KTÓRE MOGĄ CI POMÓC!


Newsletter o zdrowiu z TCM

Wyrusz w podróż po mądrość Tradycyjnej Medycyny Chińskiej.
Dołącz do newslettera i co tydzień otrzymuj porady oraz nowe artykuły prosto na swoją skrzynkę.

TCM Health Newsletter

Embark on a journey into the wisdom of Traditional Chinese Medicine.
Join the newsletter and receive weekly tips and new articles delivered straight to your inbox.

Podobne wpisy