Jak przetrwać upały według TCM? 5 prostych sposobów, które naprawdę działają!

Latem wiele osób czuje się… jak przysłowiowy bakłażan na patelni. Duszność, osłabienie, rozdrażnienie, a nawet brak apetytu – to wszystko może być oznaką, że twoje ciało nie radzi sobie z nadmiarem Yang i wilgocią w środku.
Ale spokojnie – tu właśnie przychodzi z pomocą medycyna chińska. Nie musisz być mistrzem akupunktury ani siedzieć godzinami w medytacji – wystarczy kilka konkretnych, prostych kroków. I dziś Ci je pokażę.

Jako specjalista TCM , wiem jak przejść przez te gorące miesiące w harmonii – bez frustracji i zmęczenia zgodnie z zasadami TCM.
Opowiem Ci też o dwóch ciekawych przypadkach, dorzucę przepis z lotosem i podpowiem formuły ziołowe, które warto znać.
No to zaczynamy – z kubkiem letniej herbatki z ju hua (chryzantemy) w dłoni!

---

Dlaczego upały tak nas wykańczają? Co mówi o tym TCM?

W Tradycyjnej Medycynie Chińskiej lato to czas Serca i elementu Ognia. To okres, kiedy Yang w przyrodzie osiąga szczyt – co oznacza ruch, ciepło i ekspansję. Brzmi dobrze? Teoretycznie tak… Ale jeżeli wewnątrz organizmu też mamy nadmiar Yang, wilgoci lub gorąca (Re), ciało zaczyna się męczyć.

Typowe oznaki nadmiaru ciepła w TCM:
✔ uczucie gorąca w ciele, nawet w nocy
✔ rozdrażnienie, niepokój, trudności z zasypianiem
✔ nadmierne pocenie się, czasem z osłabieniem
✔ ociężałość, „ciężka głowa”, brak apetytu
✔ język czerwony, z żółtawym nalotem

Tu warto pamiętać, że TCM działa trochę jak ogrodnik – nie „zwalcza objawów”, tylko przywraca równowagę wewnętrzną. I właśnie o to chodzi w naszych letnich wskazówkach.

---

5 prostych sposobów, jak przetrwać lato według TCM

1. Jedz chłodząco – ale z głową

W TCM nie chodzi o to, żeby latem wcinać lody wiadrami. One faktycznie chłodzą… ale tylko na chwilę, a potem osłabiają Śledzionę i prowadzą do wilgoci. Lepiej wybierać produkty o naturze termicznie chłodnej, ale lekkostrawne.

Moje top 5 produktów na lato:
✔ zielona fasola mung (lu dou) – super w zupie lub jako napój
✔ arbuzy – ale z umiarem i nie z lodówki!
✔ ogórek – świetny na surowo lub kiszony
✔ sałata rzymska i rukola – wspomagają odprowadzanie gorąca
✔ gotowane zboża (np. jęczmień, ryż jaśminowy)

Uwaga: nie przesadzaj z surowizną. Wiele osób po zimnych posiłkach latem skarży się na ociężałość i „leniwe” trawienie. Tu działa zasada równowagi – nie zimno, nie gorąco, tylko letnio i neutralnie.

---

2. Ziołowe wsparcie? Naturalnie.

Latem bardzo często polecam klasyczne formuły:

✔ Lu Dou (zielona fasola mung) – stosowana tradycyjnie w Chinach na gorące miesiące. Pomaga organizmowi przywrócić wewnętrzną równowagę.
✔ Ju Hua (kwiat chryzantemy) – sprzyja relaksowi i wspiera wewnętrzny spokój.
✔ Lian Zi (nasiona lotosu) – wspaniale wpływają na wieczorne wyciszenie i równowagę emocjonalną.
✔ Huo Xiang Zheng Qi San – tradycyjna formuła stosowana w przypadku osłabienia układu trawiennego latem, zwłaszcza gdy mamy „ciężki żołądek” i wrażenie wilgoci w ciele.

---

3. Zadbaj o sen – to Twoje naturalne Yin

Latem wielu osób mówi: „Nie mogę zasnąć, jestem zmęczony, ale nakręcony”. To klasyczny przypadek niedoboru Yin, kiedy ogień serca zakłóca spokój ducha (Shen).

Co pomaga?
✔ kładzenie się wcześniej, zanim nocne ciepło się nasili
✔ picie naparu z ju hua wieczorem
✔ rytuały wyciszające (lekka kąpiel stóp, kilka oddechów, zero telefonu)

---

4. Ruch – tak, ale o właściwej porze

Nie musisz rezygnować z aktywności fizycznej – wręcz przeciwnie. Tylko… unikaj biegania o 13:00 w pełnym słońcu, bo zamiast harmonizować Qi, tylko ją rozpraszasz.

Lepsze pory na ruch:
✔ poranek (6:00–9:00)
✔ wieczór (po 18:00)

Polecam Tai Chi lub Qigong – wiele osób mówi, że po 15 minutach takich ćwiczeń czują się, jakby „ich mózg wracał na miejsce”

---

5. Emocje też mają temperaturę

Złość, irytacja i napięcie – to emocje „gorące”. Lato to czas, kiedy łatwo je podsycić. Jeśli czujesz, że jesteś „na granicy eksplozji” – zatrzymaj się. Dosłownie.

Pomaga:
✔ kontakt z naturą – zieleń ochładza!
✔ zimna kąpiel stóp (ale tylko stóp)
✔ herbatka z ju hua i lian zi – najlepiej pita z intencją „chłodzę nie tylko ciało, ale i serce”

---

Dwa Ciekawe Przypadki

Pani Ela, 58 lat – zgłosiła się z uderzeniami gorąca, osłabieniem, problemami ze snem i… niepokojem wewnętrznym.
Zastosowana została formuła z ju hua, do tego zbilansowana dieta z lu dou i lekkie wieczorne ćwiczenia oddechowe. Po 3 tygodniach – poprawa samopoczucia, sen ustabilizowany, energia wróciła.

Pan Marek, 35 lat – po urlopie wrócił „ciężki jak murarz w kałuży” (cytat!). Brak apetytu, zawroty głowy, brak siły.
Zalecona została Huo Xiang Zheng Qi San, lekkie posiłki gotowane z imbirem i zupę z lu dou. Po tygodniu – „czuję się o 10 kg lżejszy, chociaż nie schudłem”

---

Przepis na prostą zupę z lian zi (nasiona lotosu)

Składniki:
– 1/3 szklanki lian zi (namoczyć na noc)
– 1/3 szklanki ryżu jaśminowego
– 2–3 daktyle czerwone (hong zao)
– woda: ok. 1,5 l

Przygotowanie:
Gotuj wszystkie składniki razem przez 40 minut na małym ogniu.
Zupa powinna mieć konsystencję lekkiego kleiku.
Można dodać łyżeczkę miodu po przestygnięciu.
Idealna na kolację – wspiera spokój ducha i równowagę wieczorem.

---

3 dodatkowe zalecenia według TCM na lato

Lato w Tradycyjnej Medycynie Chińskiej to czas ognia, ekspansji, radości i działania. Energia Yang jest wtedy na najwyższym poziomie, co oznacza, że nasze ciała są bardziej aktywne, ale też narażone na przegrzanie i utratę równowagi. Jak więc wspierać swoje zdrowie latem zgodnie z zasadami TCM? Oto 6 prostych, ale skutecznych wskazówek:

✔ Pij ciepłe (nie gorące!) napoje

Choć w upalne dni marzy się o lodowatej lemoniadzie z kostkami lodu, TCM zaleca picie ciepłych (ale nie wrzących!) napojów – jak letnia woda z plasterkiem imbiru czy herbata ziołowa. Dlaczego? Bo zimne napoje osłabiają Śledzionę i Żołądek, które odpowiadają za trawienie. Ciepły napój wspomaga przepływ Qi (energii) i nie szokuje organizmu.

✔ Unikaj jedzenia po 19:00

To nie tylko kwestia metabolizmu – w TCM mówi się, że Qi ma swój dobowy rytm i po 19:00 przestaje koncentrować się na trawieniu, a zaczyna regenerację. Kolacja zjedzona zbyt późno może więc zaburzać sen, trawienie i ogólną równowagę. Zjedz wcześniej i lżej – Twój organizm Ci na pewno Ci się odwdzięczy!

✔ Noś jasne, przewiewne ubrania

TCM uważa, że ciasne, syntetyczne ubrania „zatrzymują Qi” i utrudniają cyrkulację energii. Jasne, luźne tkaniny z bawełny czy lnu pomagają skórze oddychać i wspierają naturalną termoregulację. Poza tym – białe, beżowe czy pastelowe barwy odbijają światło i chronią przed przegrzaniem.

✔ Zadbaj o serce – to jego pora!

W TCM każde lato przypisane jest Sercu – to czas, kiedy ten organ jest najbardziej aktywny. Co to oznacza w praktyce? Warto unikać nadmiernego stresu, żyć „lżejszym sercem”, cieszyć się chwilą, otaczać się ludźmi, których lubisz. Nawet kilka minut dziennie na głęboki oddech czy medytację działa cuda.

✔ Jedz sezonowo – lekkie i soczyste jedzenie

To nie przypadek, że latem dojrzewają arbuzy, ogórki, truskawki i pomidory. TCM podkreśla, by jeść to, co daje natura w danym sezonie. Soczyste owoce i warzywa nawadniają, chłodzą i wspomagają układ pokarmowy. Unikaj tłustych, ciężkich potraw – szczególnie smażonych i bardzo pikantnych.

✔ Drzemka w południe? Czemu nie!

Między 11:00 a 13:00 Serce jest najbardziej aktywne. Jeśli masz możliwość – krótka drzemka w tym czasie (nawet 15 minut) pomaga zregenerować energię i uspokoić umysł. To idealny sposób na zachowanie równowagi między działaniem a odpoczynkiem.

---

Latem w TCM chodzi przede wszystkim o harmonię – z własnym ciałem, rytmem dnia i otaczającą naturą. Daj sobie więcej przestrzeni, oddechu i słońca, ale dbaj też o wewnętrzny balans. Bo lato to czas radości, ale tylko wtedy, gdy energia Qi może swobodnie krążyć!

---

Ciekawostki na temat gorąca w TCM (kilka słów)

– W starożytnych Chinach stosowano wachlarze nie tylko dla ochłody – ale też, by „uspokoić ogień serca”!
– Chińskie dzieci w upały dostają zupki z mung (FASOLA) i lotosu – bo to ich „letnia zbroja Qi”
– W badaniach (np. Journal of Ethnopharmacology, 2021) wykazano, że lian zi może wspomagać wyciszenie emocjonalne i poprawę jakości snu – co pokrywa się z tradycyjnym podejściem TCM.

---

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Czy latem mogę pić zimną wodę z lodem?
Nie polecam – zimno osłabia Śledzionę i może powodować gromadzenie wilgoci. Lepiej pić letnią wodę z plasterkiem ogórka lub mięty.

Czy zioła takie jak lu dou i ju hua są dla każdego?
W większości przypadków tak – ale warto skonsultować się z praktykiem TCM, zwłaszcza jeśli masz tendencję do zimna w ciele.

Jak długo gotować lu dou na napój?
Około 30 minut – aż fasola zacznie pękać. Pij schłodzony wywar, a fasolę możesz zjeść jako dodatek do sałatki.

Czy mogę sam/a kupić te zioła online?
Tak, ale wybieraj tylko sprawdzone źródła i najlepiej skonsultuj zakup z ekspertem.
Poniżej znajdują się linki afiliacyjne do skutecznych, sprawdzonych przez nas bezpiecznych ziół dostępnych tylko w certyfikowanych sklepach, korzystających z zaufanej wyszukiwarki Ceneo. Jeśli zdecydujesz się dokonać zakupu, wspierasz rozwój naszego bloga o TCM. Dziękujemy!

 Zanim podejmiesz decyzję o zakupie sprawdź w kilku sklepach dokładny opis,ceny i opinie, czy ten produkt jest dla Ciebie!

Uwaga! │ Jeśli link, który kliknąłeś/aś, jest chwilowo niedostępny – nie martw się.
Wszystkie produkty omawiane w artykule znajdziesz w naszej pełnej, alfabetycznie uporządkowanej liście.
✅ Dzięki temu szybko i wygodnie odnajdziesz dokładnie to, czego szukasz!

👉 Sprawdź Tutaj – Pełna Lista Produktów TCM

👉 Jeśli interesuje Cię właśnie ten temat zdrowotny, polecam książkę
„Choroby wewnętrzne w tradycyjnej medycynie chińskiej. Studia przypadków klinicznych według TCM” – znajdziesz w niej dużo więcej praktycznych wskazówek i porad.
👉 TUTAJ

Lu dou ( polecana fasola mung)
👉 TUTAJ👉 lub TUTAJ
Lian zi ( lotos)
👉 TUTAJ lub TUTAJ
huo xian zheng qi ( na letnie problemy żołądkowe, zabierz ze sobą na wakacje!)
👉 TUTAJ lub 👉 TUTAJ
Ju hua ( chryzantema)
👉 TUTAJ lub 👉 TUTAJ

Polecana Książka: Medycyna chińska w praktyce: Teoria, diagnostyka i terapia w rozumieniu zachodnim👉 TUTAJ

---

Podsumowanie – a na koniec mała pętelka

Lato to czas ognia, ale też radości i ekspansji. Jeśli zadbasz o wewnętrzny balans – ciało ci sę będzie odwdzięczać jeszcze przez długie lata..
Pamiętaj – chłodzenie od środka nie oznacza kostek lodu i zimnej coli. W medycynie chińskiej stawiamy na mądrość, równowagę i… fasolę mung

A jeśli czujesz, że twoje Qi trochę się pogubiło – zastanów się. Na pewno znajdziesz odpowiednią ścieżkę – niekoniecznie przez dżunglę ziół, ale czasem… przez miseczkę zupy z lotosem lub fasolą mung!

---

Jeśli ten wpis był dla Ciebie pomocny – podziel się nim z przyjacielem, który latem „gotuje się od środka”!
Masz pytania? Zostaw komentarz – chętnie poznam Twoją opinię (ze szklanką ju hua w ręku!).

WIĘCEJ PRAKTYCZNYCH PORAD DOTYCZĄCYCH RÓŻNYCH CHORÓB ZNAJDZIESZ W ARCHIWUM PORAD

Przeczytaj również:

JAK JEDZENIE WPŁYWA NA TWOJE EMOCJE? PODEJŚCIE TCM DO DIETY I NASTROJU

OTYŁOŚĆ WEDŁUG TCM – CO NAPRAWDĘ STOI ZA NADMIAREM KILOGRAMÓW?

JAK CHIŃCZYCY POKONUJĄ STRES -SEKRETY SPOKOJU SPRZED 2000 LAT